De bieb is meer dan een boek

Het voordeel van de huidige tijd is dat de computer mij helpt bij het schrijven van mails, brieven en stukjes in de Heraut. Dat is maar goed ook want spelling van bepaalde woorden blijft altijd een kleine uitdaging. Het woord ‘excuses’ gaat nog wel eens mis en ik heb in mijn jeugd jarenlang gedacht dat het sinaasappelen waren. Als wethouder moet je ook veel lezen. Zakelijke brieven, beleid en mails vanuit de regio Foodvalley of bijvoorbeeld de provincie Utrecht. Niet altijd zijn die direct zo duidelijk. De gebruikte woorden kunnen voor verschillende mensen een andere betekenis hebben. Daarom doen we ons best om de brieven aan inwoners kort, makkelijk en helder te schrijven. Wijs ons hier vooral op als dat niet het geval is.

Er is onderzoek gedaan naar de schrijf- en leesvaardigheid van Nederlandse vijftienjarigen. Helaas zijn die vaardigheden gedaald. Nederland scoort daarmee onder het Europese gemiddelde. Ongeveer 40 procent van de vijftienjarigen loopt het risico om onvoldoende geletterd het onderwijs te verlaten.

Dan gaat natuurlijk niet alleen over het lezen van een boek. Het gaat vooral om het begrijpen van wat je leest. Kun je de informatie uit een tekst halen? Begrijp je wat er precies staat en wat er van je wordt gevraagd? Denk bijvoorbeeld aan een bijsluiter van medicijnen, een brief van de gemeente of de Belastingdienst, een overeenkomst of een huurcontract. Als je zulke teksten niet goed kunt begrijpen, kan dat grote gevolgen hebben. Een verkeerd begrepen brief of formulier kan leiden tot problemen die je in eerste instantie misschien helemaal niet kunt overzien.

Misschien is lezen tegenwoordig minder vanzelfsprekend. Ons leven is drukker geworden, dat merk ik thuis ook met de kinderen, er zijn ontzettend veel andere manieren om onze tijd door te brengen. Het gaat misschien wel om het opnieuw aanleren van een goede gewoonte. Afgelopen vakantieperiode heb ik dat zelf ook weer opgepakt. Het lezen van een boek geeft ruimte aan je verbeelding. Een goed boek is rijker dan alleen de woorden op papier.

De bibliotheek is de eerste plek waar ik aan denk als het gaat over lezen. Maar de bibliotheek is in veel gevallen veel meer dan een plek waar je boeken kunt lenen. In een recent artikel van Michelle van Tongeren over de zogenoemde ‘derde plek’ wordt beschreven hoe bibliotheken ook ruimte bieden om te ontmoeten, te ontdekken en simpelweg “te zijn”.

Dat vind ik een belangrijk uitgangspunt. Een bibliotheek kan een plek zijn waar je je nieuwsgierigheid volgt, waar je nieuwe werelden ontdekt en waar je anderen ontmoet. Een plek waar je mag leren, maar waar je ook gewoon mag zijn. De verbouwing van De Hokhorst en de plek voor de bibliotheek daarin geeft ook weer nieuwe mogelijkheden tot ontmoeten.

Er is geen pasklare oplossing om de schrijf- en taalvaardigheden te verhogen. Ik denk dat het in de kleine dingen zit. Kom vooral eens langs in de bibliotheek, misschien met uw (klein)kind?

Maar ook: kent u iemand die moeite heeft met lezen, formulieren begrijpen of brieven van instanties? Iemand die wel wat extra ondersteuning kan gebruiken? Wijs diegene dan op de mogelijkheden die we als gemeente Renswoude aanbieden in de bibliotheek met bijvoorbeeld het Taalhuis.

Lezen is immers veel meer dan letters herkennen. Het gaat om begrijpen, ontdekken, meedoen en je eigen weg kunnen vinden.

Hartelijke groet, Odile de Man, wethouder